Πανδημία COVID – 19: Δυνατά, αδύνατα, ευκαιρίες και απειλές της Κύπρου


 ΤΗΣ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗΣ ΧΡΙΣΤΟΦΗ*

Η διεθνής εικόνα της πανδημίας COVID – 19 

Η πανδημία COVID – 19 τονίζει εμφαντικά τα πάγια μείζονα ζητήματα της υγείας, τόσο σε εθνικό, όσο και σε διεθνές επίπεδο. Ιδιαίτερα την τελευταία δεκαετία σε όλες τις χώρες, οι συζητήσεις για διατήρηση της ποιότητας της φροντίδας υγείας διεξάγονται σε πλαίσιο αυστηρών δημοσιονομικών περικοπών. Αφενός, η πρόσφατη οικονομική κρίση και αφετέρου, η γήρανση του πληθυσμού και η επικράτηση των χρόνιων νοσημάτων δημιουργεί τις εν λόγω σύγχρονες προκλήσεις της υγείας.

Τα κράτη διαφαίνεται να διέπονται από αν-ετοιμότητα ποικίλου βαθμού, σε όλο το φάσμα της φροντίδας υγείας, με αποτέλεσμα την υψηλή νοσηρότητα, καθώς και θνητότητα του πληθυσμού τους. Η αδυναμία αντιμετώπισης, που ποικίλει και εξατομικεύεται για έκαστο κράτος, αφορά στους τομείς πρόληψης και της διαφύλαξης της υγείας του πληθυσμού, καθώς και της διαχείρισης της νόσου.

Μικρότερα ποσοστά θνητότητας έχουν παρατηρηθεί σε χώρες με οικονομική ευμάρεια, που κατά συνέπεια διοχετεύουν υψηλότερα κονδύλια για την υγεία σε όλο το φάσμα της φροντίδας. Επιπρόσθετα, τα βέλτιστα αποτελέσματα σχετίζονται με χώρες παραγωγής προστατευτικού εξοπλισμού και αναλωσίμων, καθώς και ευρύτερα γνωστής νοοτροπίας υψηλής πειθαρχίας.

Η Κύπρος στην πανδημία COVID – 19

Η ανάπτυξη και η εφαρμογή ενός ευέλικτου πλάνου δράσης, που συμπεριλαμβάνει μέτρα πρόληψης, ελαχιστοποιεί την αλυσίδα διασποράς της νόσου, ενισχύει την προσβασιμότητα και την ασφάλεια στα νοσηλευτήρια αποτελεί τη βασική συνιστώσα αποτελεσματικής διαχείρισης. Προστιθέμενης αξίας δράση αποτελεί η επικαιροποιημένη πληροφόρηση διοικήσεων, επαγγελματιών υγείας και πολιτών, επί των διαρκώς μεταβαλλόμενων δεδομένων, καθώς και η διασφάλιση μηχανισμών για τη μέγιστη ευαισθητοποίηση και συμμόρφωσή τους.

Σημαντικό πυλώνα στην αποτελεσματική διαχείριση αποτελεί και η παρατηρούμενη αφοσίωση και δέσμευση της συντριπτικής πλειοψηφίας των επαγγελματιών και παρόχων της υγείας. Με γνώμονα την πρόληψη, τη διατήρηση και την αποτελεσματική διαχείριση της νόσου εργάζονται νυχθημερόν, παρά τον σωματικό και ψυχικό κάματο, από την αγωνία για την έκβαση των ασθενών, καθώς και την προφύλαξη των πολιτών και οικείων τους.

Εντούτοις, η ανασκόπηση στα τεκταινόμενα των τελευταίων δεκαετιών, ως προς τον τομέα της υγείας στην Κύπρο, καταδεικνύει ότι, πέραν των ειρημένων διεθνών προβλημάτων, διαχρονικά υφίστανται εθνικά θέματα που αποτελούν τροχοπέδη στην αποτελεσματική διαχείριση της πανδημίας COVID – 19. Τα θέματα της επάρκειας σε αριθμητική και λειτουργική στελέχωση από επαγγελματίες υγείας, σε εξοπλισμό και αναλώσιμα, σε υποδομές και εγκαταστάσεις καθίστανται πλέον διαχρονικά. Οι επανειλημμένες συζητήσεις και ενίοτε οι αδιέξοδες διεκδικήσεις επί των προαναφερόμενων θεμάτων, υποδηλώνουν την παγιότητά τους.

Αθροιστικό ανασταλτικό παράγοντα στην αποτελεσματική διαχείριση της πανδημίας ενδέχεται να αποτελεί και το αναπόφευκτο μεταβατικό στάδιο στο σύστημα υγείας της Κύπρου.  Οι υπό εξέλιξη διαδικασίες εφαρμογής του, όπως και τα πρώιμα στάδια που βρίσκεται, ενδέχεται να το καθιστούν ανώριμο, προκειμένου να αντιμετωπίσει τον φόρτο που απαιτείται στην υφιστάμενη κρίση.  

Ευκαιρίες και απειλές για τη διαχείριση της πανδημίας στην Κύπρο

Προκειμένου να επέλθει η προσδοκώμενη επιτυχής ανταπόκριση απαιτείται, επί του παρόντος,  προσήνεια, ευελιξία και άμεση προσαρμογή στις ταχύτατες μεταβολές των δεδομένων. Ωσαύτως, η επένδυση στα δυνατά μας σημεία και καίρια ελαχιστοποίηση των αδυναμιών, που έχουν αναδυθεί στον μέγιστο βαθμό είναι αναπόδραστη. Η ανατροφοδότηση οφείλει να συμπεριλάβει την αναθεώρηση των υφιστάμενων δεδομένων που αφορούν σε στελέχωση, εξοπλισμό και αναλώσιμα, υποδομές και εγκαταστάσεις, καθώς και τις διαδικασίες επικοινωνίας, ετοιμότητας και επαγρύπνησης ενός ευέλικτου και ευπροσάρμοστου συστήματος υγείας.

Η επιστημονική τεκμηρίωση και η λειτουργική πραγματογνωμοσύνη τόσο στη διαχείριση κρίσεων στην υγεία, όσο και στην εφαρμογή πλάνων και διαδικασιών, υπαγορεύουν ως κύριο απειλητικό παράγοντα την αδυναμία συμμόρφωσης των εμπλεκομένων. Στην προκειμένη περίπτωση η αδυναμία διασφάλισης συμμόρφωσης ή αναγνώρισης των απειλών για την υγεία ενδέχεται να έχει συμβάλει σε μεγάλο βαθμό στη ραγδαία εξάπλωση του ιού, που συνίσταται σε μια αδυσώπητη πραγματικότητα, τόσο στα εξωνοσοκομειακά, όσο και στα ενδονοσοκομειακά περιβάλλοντα φροντίδας.

Η επιτυχής εφαρμογή επίσημων οδηγιών και πλάνων δράσης σχετίζεται με ταυτόχρονο καθορισμό μηχανισμών συντονισμού και ελέγχου συμμόρφωσης σε αυτά, ιδιαίτερα όταν συντρέχουν έτεροι σοβαροί ανασταλτικοί παράγοντες. Στην αντίθετη περίπτωση, η ολέθρια απειλή που αιωρείται αφορά στη νοσηρότητα όχι μόνο των πολιτών, αλλά και των επαγγελματιών και παρόχων υγείας, που εκ των πραγμάτων θα αποστασιοποιηθούν από τα καθήκοντά τους.

Συμπερασματικά,

Πολιτεία και εκπρόσωποί της,  επαγγελματίες υγείας, πολίτες έχουμε το δικό μας μερίδιο ευθύνης στην αναχαίτιση της πανδημίας. Η προσπάθεια για να είναι αποτελεσματική οφείλει να είναι συλλογική. Βασικές συνιστώσες αποτελούν η έγκαιρη αναγνώριση απειλητικών καταστάσεων για την υγεία, η έγκυρη πληροφόρηση, η ορθή επικοινωνία, η τήρηση οδηγιών ασφάλειας και προστασίας, από όλους ανεξαιρέτως.

*RN, APN/ACNP, CCN, CCCN cPhD, MSc/MN, SD, BSc

Πρόεδρος Τομέα Προηγμένης Νοσηλευτικής - ΠΑΣΥΝΜ

Πρόεδρος Νοσηλευτικής Ομάδας - ΚΕΚ

 



Comments (0)


This thread has been closed from taking new comments.




Newsletter












389